Het aanleggen van drempels bij ruggenteelt blijkt een geschikte maatregel te zijn om bodemerosie te beperken. Bovendien is het makkelijk inpasbaar in de bedrijfsvoering. Deze bevinding komt uit onderzoek van het Interregproject BodemBreed.
In heuvelachtige gebieden leiden zware buien vaak tot bodemerosie en wateroverlast. Niet-kerende bodembewerking, dwz niet meer ploegen, en bodembedekkers bieden een oplossing voor dit probleem. Toch zijn er situaties waarbij de toepassing van niet-kerende bodembewerking niet verantwoord of haast onmogelijk is. Bijzondere weersomstandigheden, specifieke grondsoorten of kwetsbare teelten laten geen niet-kerende bodembewerking toe. Wat dan gedaan?
Het Interregproject BodemBreed gaf de opdracht aan DLV Plant (NL) om op zoek te gaan naar
alternatieven voor niet-kerende bodembewerking. Samen met enkele landbouwers werd een viertal maatregelen bekeken: de aanleg van drempels bij ruggenteelt, het ondiep ploegen, het aanbrengen van een strodek en Mow Plow. Bij Mow Plow kan gedacht worden aan het tijdens het ploegen terugklepelen van de graanstoppel en groenbemester over de vorige ploegsnedes.
Er werd beoordeeld of deze maatregelen in combinatie met traditioneel ploegen naar waterafvoer en bodemerosie toe eenzelfde effect kunnen hebben als niet-kerende bodembewerking en bodembedekkers. Dit komt overeen met een waterberging van 100 m³/ha. Ook de inpasbaarheid in de bedrijfsvoering, de kosten en de controleerbaarheid van de maatregelen werden onderzocht.
Door het aanleggen van drempels bij ruggenteelt werd de beoogde waterberging in de proef gerealiseerd.
Het aanleggen van drempels bij ruggenteelt is inpasbaar in de bedrijfsvoering en de kosten zijn berekend op 40 euro per ha (zie onderstaand voorbeeld).
| Kosten voor aardappeldrempels: |
Ondiep ploegen biedt mogelijkheden naar waterberging toe, maar moet in elk geval gecombineerd worden met ondergronders op de ploeg om een voldoende waterafvoer naar de ondergrond mogelijk te maken.
Het aanbrengen van een strodek is effectief tegen erosie, maar is praktisch moeilijk inpasbaar en is een zeer dure maatregel. Via Mow Plow wordt een bodembedekking verkregen, waardoor de erosie vermindert, maar deze maatregel is nog niet praktijkrijp.
Contactpersoon: Sjef Crijns, DLV Plant, tel. (0031) (0)6-5331 0381, j.crijns@dlvplant.nl,
Onderzoek: Literatuuronderzoek naar de alternatieven voor niet-kerende grondbewerking en testen in de praktijk.
Zie het rapport, ter download aangeboden, aan de rechterkant.
Aardappeldrempels zijn kleine verhogingen die tussen de aardappelruggen worden gelegd. Zij hebben tot doel de afstroom van het water te beperken en daardoor erosie te verminderen.
Op de foto: linkerkant met aardappeldrempels, rechts zonder aardappeldrempels.
Alternatieven voor Niet Kerende Grondbewerking (7519 Kb)